Uzyskaj świadczenie rehabilitacyjne z tytułu ubezpieczenia wypadkowego

Dostajesz zasiłek chorobowy z powodu wypadku przy pracy albo choroby zawodowej? Jeśli twój zasiłek się kończy, a ty nadal nie możesz wrócić do pracy, pamiętaj, że przysługuje ci świadczenie rehabilitacyjne z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS). Możesz je dostać, jeśli dalsze leczenie lub rehabilitacja umożliwią twój powrót do pracy. Takie świadczenie możesz dostawać nawet przez 12 miesięcy. Sprawdź, kto i w jakiej sytuacji może je otrzymać.

Jak załatwić sprawę

Czy dostaniesz świadczenie rehabilitacyjne

TAK, jeśli spełniasz WSZYSTKIE poniższe wymagania:

  • przyznano ci wcześniej zasiłek chorobowy z powodu wypadku w pracy albo choroby zawodowej,
  • mimo leczenia nadal nie możesz wrócić do pracy,
  • twoje dalsze leczenie albo rehabilitacja mogą ci pomóc w powrocie do pracy,
  • spełniasz JEDEN z poniższych warunków:
    • jesteś pracownikiem (masz umowę o pracę),
    • jesteś zleceniobiorcą (masz umowę agencyjną, umowę zlecenie lub inną umowę o świadczenie usług, także jeśli pracujesz na podstawie umowy uaktywniającej, na przykład jesteś nianią),
    • współpracujesz ze zleceniobiorcą, 
    • wykonujesz pracę nakładczą na podstawie umowy nakładczej (pracujesz w domu, na przykład składasz długopisy, szyjesz, tworzysz biżuterię pasmanteryjną z filcu),
    • prowadzisz działalność pozarolniczą albo współpracujesz z taką osobą,
    • jesteś członkiem rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub spółdzielni kółek rolniczych,
    • odbywasz karę pozbawienia wolności albo jesteś osobą tymczasowo aresztowaną i masz skierowanie do pracy,
    • jesteś osobą duchowną,
    • odbywasz służbę zastępczą.

Jeśli:

  • jesteś posłem albo senatorem i dostajesz uposażenie, 
  • dostajesz stypendium sportowe,
  • jesteś słuchaczem Krajowej Szkoły Administracji Publicznej i dostajesz stypendium,
  • dostajesz stypendium w trakcie szkolenia, stażu albo przygotowania zawodowego, na które skierował cię powiatowy urząd pracy albo inna instytucja (na przykład uczelnia),
  • jesteś na studiach podyplomowych i dostajesz stypendium na podstawie przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy,

możesz dostać świadczenie, tylko wtedy, gdy twoje ubezpieczenie się skończyło.
  
NIE, jeśli dotyczy Cię JEDNA z poniższych sytuacji:

  • jesteś osobą, która umyślnie lub przez swoje rażące niedbalstwo naruszyła przepisy dotyczące ochrony życia i zdrowia, co było jedyną przyczyną wypadku,
  • jesteś osobą, która przyczyniła się w znacznym stopniu do wypadku, ponieważ była pod wpływem alkoholu, środków odurzających lub substancji psychotropowych,
  • prowadzisz działalność pozarolniczą, współpracujesz z osobą prowadzącą taką działalność lub samodzielnie opłacasz składki na ubezpieczenia społeczne jako duchowny i masz zadłużenie na kwotę wyższą niż 6,60 zł (w dniu wypadku albo w dniu złożenia wniosku o świadczenie w związku z chorobą zawodową). Jeśli spłacisz brakujące składki, odzyskasz prawo do świadczenia,
  • przyznano ci emeryturę,
  • pobierasz zasiłek dla bezrobotnych albo zasiłek lub świadczenie przedemerytalne,
  • przyznano ci rentę za niezdolność do pracy, nauczycielskie świadczenie kompensacyjne albo jesteś na urlopie dla poratowania zdrowia,
  • jesteś na urlopie bezpłatnym albo urlopie wychowawczym,
  • odbywasz karę pozbawienia wolności albo jesteś osobą tymczasowo aresztowaną i NIE masz skierowania do pracy.
Umowa uaktywniająca
to umowa zlecenie dla osoby fizycznej, która opiekuje się dzieckiem:
  • w wieku od ukończenia 20 tygodnia życia do końca roku szkolnego, w którym dziecko skończy 3 lata, 
  • w wieku do 4 lat w przypadku, gdy niemożliwe lub utrudnione jest objęcie dziecka wychowaniem przedszkolnym. 
Umowa ma formę pisemną, zawierana jest między nianią a rodzicami albo rodzicem samotnie wychowującym dziecko.

Co zrobić

  1. Pobierz i wypełnij wniosek o świadczenie rehabilitacyjne.
  2. Zbierz wszystkie potrzebne dokumenty. Listę dokumentów znajdziesz w sekcji Co przygotować.
  3. Złóż wniosek w jednostce ZUS, zgodnie z twoim miejscem zamieszkania. Dokumenty możesz złożyć osobiście albo skorzystać z pomocy pełnomocnika. Dokumenty możesz także wysłać pocztą.

Pamiętaj, że ZUS wezwie cię na badanie do lekarza orzecznika ZUS.

Wysokość świadczenia

100% podstawy wymiaru zasiłku chorobowego. Wysokość świadczenia wyliczy dla ciebie ZUS albo płatnik składek.

Podstawa wymiaru zasiłku
  • Jeśli jesteś pracownikiem — to twoje przeciętne miesięczne wynagrodzenie (brutto) z ostatnich 12 miesięcy przed miesiącem, w którym powstała niezdolność do pracy. Od tej kwoty odejmij składki na ubezpieczenia społeczne w części, którą opłacasz.
  • Jeśli nie jesteś pracownikiem — to twój przeciętny miesięczny przychód z ostatnich 12 miesięcy przed miesiącem, w którym powstała niezdolność do pracy. Od tej kwoty odejmij jeszcze jej 13,71 %.
Jeśli masz ubezpieczenie chorobowe krócej niż 12 miesięcy — wtedy podstawę wymiaru zasiłku wylicza się na podstawie pełnych miesięcy kalendarzowych ubezpieczenia przed miesiącem, w którym powstała niezdolność do pracy. Jeśli prowadzisz działalność gospodarczą pozarolniczą lub współpracujesz z taką osobą albo jesteś osobą duchowną, dotyczą cię inne szczególne zasady. Szczegóły znajdziesz na stronie ZUS.
Płatnik składek
to każda firma, instytucja lub osoba, która zgłasza do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) osoby ubezpieczone oraz rozlicza i opłaca za nie składki na ubezpieczenia społeczne lub zdrowotne. Może to być na przykład pracodawca albo osoba, która prowadzi działalność gospodarczą (pozarolniczą).

Kiedy złożyć wniosek o świadczenie

Złóż wniosek co najmniej 6 tygodni przed końcem okresu, przez który możesz pobierać zasiłek chorobowy (ten okres to 182 dni a w przypadku gruźlicy lub ciąży 270 dni). Dzięki temu nie będziesz czekać na świadczenie. Dostaniesz je od razu, gdy skończy się zasiłek chorobowy. Złóż wniosek jednak najpóźniej 18 miesięcy po okresie, w którym pobierałeś zasiłek chorobowy.

Jeśli z jakichś powodów nie możesz złożyć wniosku w tym terminie (na przykład leżysz w szpitalu) możesz złożyć wniosek w ciągu 6 miesięcy od dnia, w którym te powody przestały istnieć.

Gdzie złożyć wniosek i dokumenty

W jednostce ZUS zgodnie z miejscem zamieszkania.

Ile zapłacisz

Usługa jest bezpłatna.

Ile będziesz czekać

W ciągu 60 dni kalendarzowych od złożenia wszystkich dokumentów dostaniesz decyzję z ZUS. Będzie w niej informacja, kto wypłaci ci świadczenie (ZUS albo płatnik składek, czyli na przykład twój pracodawca).

Może się zdarzyć, że lekarz orzecznik wyda orzeczenie, z którym się nie zgodzisz. Możesz wtedy złożyć sprzeciw. Z decyzją lekarza orzecznika ZUS może nie zgodzić się również prezes ZUS. W tych dwóch sytuacjach ZUS wezwie cię na badanie przez komisję lekarską. Wtedy decyzję ZUS dostaniesz w ciągu 30 dni od dnia badania.

Płatnik składek
to każda firma, instytucja lub osoba, która zgłasza do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) osoby ubezpieczone oraz rozlicza i opłaca za nie składki na ubezpieczenia społeczne lub zdrowotne. Może to być na przykład pracodawca albo osoba, która prowadzi działalność gospodarczą (pozarolniczą).

Co zrobić, jeśli nie zgadzasz się z decyzją ZUS

Może się zdarzyć, że ZUS nie przyzna ci świadczenia, bo na przykład lekarz orzecznik lub komisja lekarska stwierdzi, że możesz pracować. Możesz wtedy odwołać się do rejonowego sądu pracy i ubezpieczeń społecznych. Możesz to zrobić za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Masz na to miesiąc od dnia otrzymania decyzji z ZUS.

Kiedy dostaniesz świadczenie (pierwsza wypłata)

  • jeśli świadczenie będzie wypłacane przez ZUS od razu po wydaniu decyzji,
  • jeśli świadczenie będzie wypłacane przez płatnika składek (na przykład przez twojego pracodawcę) w terminie, w którym płatnik wypłaca wynagrodzenia. Ale musi to zrobić nie później niż 30 dni kalendarzowych od otrzymania przez niego decyzji ZUS.

Wypłata świadczenia jest regularna — co miesiąc dostaniesz świadczenie na konto lub adres, który podasz we wniosku

Co przygotować

  • wniosek o świadczenie (ZUS Np-7) oprócz ciebie, druk musi wypełnić również płatnik składek (na przykład twój pracodawca),
  • zaświadczenie o stanie zdrowia (ZUS N-9) druk wypełnia lekarz, który prowadzi twoje leczenie,
  • wywiad zawodowy z Twojego miejsca pracy (ZUS N-10) druk wystawia płatnik składek. Nie potrzebujesz tego dokumentu, jeśli prowadzisz pozarolniczą działalność albo składasz wniosek o świadczenie, gdy nie masz już ubezpieczenia wypadkowego,
  • oświadczenie (ZUS Z-10) jeśli składasz wniosek o świadczenie i nie masz już ubezpieczenia wypadkowego, 
  • dokument, który potwierdzi, że nie możesz pracować z powodu wypadku przy pracy:
    • protokół ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku w przypadku pracownika taki dokument przygotuje płatnik składek (pracodawca),
    • karta wypadku w przypadku pozostałych ubezpieczonych taki dokument przygotuje płatnik składek albo ZUS,
  • decyzja inspektora sanitarnego jeśli stwierdzono u ciebie chorobę zawodową,
  • zaświadczenie płatnika składek (na przykład twojego pracodawcy) jeśli wiesz, że świadczenie zostanie wypłacone przez ZUS:
    1. ZUS Z-3 w przypadku pracowników,
    2. ZUS Z-3b w przypadku ubezpieczonych, którzy mają pozarolniczą działalność, ubezpieczonych, którzy z nimi współpracują oraz duchownych,
    3. ZUS Z-3a w przypadku pozostałych ubezpieczonych, zaświadczenie płatnika składek nie jest potrzebne, jeśli zasiłek chorobowy wypłaca Ci ZUS,
  • dokument tożsamości, na przykład dowód osobisty albo paszport jeśli załatwiasz sprawę osobiście w ZUS.

Informacje

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. z 2009 r. Nr 167, poz. 1322 z późn. zm.)